Świat jako statek szaleńców

Bosch - Statek szaleńcówStatek szaleńców – jeden z najtrwalszych symboli cywilizacji zachodniej. U jego źródeł znajduje się dobrzej znana parabola platońska: państwo jako okręt. Do dziś mamy w języku polskim zwrot „nawa państwowa”. W określeniu tym nie idzie o „nawę” kościelną, ale o  statek właśnie.
Od starożytnych czasów po współczesność „statek szaleńców” stanowił metaforę społeczno-politycznych wynaturzeń. Przywódcy wpędzają społeczeństwa w katastrofę; sami ludzie na ślepo sterują ku zagładzie. Opętanie, szaleństwo namiętności władzy, pieniędzy, chęci panowania nad innymi, zawiści – wszystkie grzechy, wady i przywary człowieka biorą górę, zaślepiają rozsądek, umiar i poczucie tego, co dobre, a co złe.
Hieronim Bosch podjął ów temat na tryptyku przedstawiającym wybrane grzechy główne. Wkrótce po powstaniu rozpiłowano dzieło na części i dziś fragmenty te znajdują się w różnych miejscach. „Statek głupców” z 1491 roku stanowi ozdobę Luwru. Czytaj dalej